Parochiebibliotheek H. Laurentius parochie

in Stompwijk.

Bijzonderheden:

Pornologia

appels peren

In de inventaris van de parochiebibliotheek van Stompwijk staat op blz. 24 een auteur en titel genoemd die toch op zijn minst onverwacht is: “Joës Hermann Knoop—Pornologia– Leeuwarden 1758”. Hoewel het woord ‘pornologie’ niet hetzelfde is als ‘pornografie’, bestaat er wel degelijk een nauwe relatie tussen beide begrippen (https://nl.frwiki.wiki/wiki/Pornologie). Maar wat nog het meest eigenaardig is dat het woord ‘pornologie’ pas in 1967 is bedacht. Dus, moeten we nu aannemen dat het woord eigenlijk al veel eerder is ontstaan, of is er misschien toch sprake van een grapje van de seminarist die de inventaris uittikte?

Nu lijkt zo’n grapje –gemaakt in 1936– toch iets te ver gaan voor een priesterstudent en daarom is er misschien gewoon een tikfoutje of een leesfoutje gemaakt? En dat laatste blijkt zo te zijn, want een zoekactie op de auteur Knoop levert een titel van een boek op dat gedrukt is in Leeuwarden in 1758: “Pomologia, dat is Beschryvingen en afbeeldingen van de beste soorten van appels en peeren, welke in Neder- en Hoog-Duitsland, Frankryk, Engelland en elders geagt zyn, en tot dien einde gecultiveert worden”, appel—en peerkunde dus. En een voor de hand liggende lees– en dus tikfout: rn - m = RN - M!

Maar wat moet zo’n boek nu in een parochiebibliotheek? Het moet haast zo zijn dat de pastoor die dit boek voor de bibliotheek aanschafte een appelliefhebber moet zijn geweest. Of was hij juist alleen gecharmeerd van de fraaie afbeeldingen in dit boek; van appelen en peren dus? Ook mogen wij aannemen dat juist vanwege die fraaie beelden het boek een behoorlijk bedrag moet hebben gekost. Tegenwoordig gaat een iets latere herdruk van dit werk zelfs voor €2.750 van de hand. Wat moet een eerste druk dan wel niet opleveren!? Het boek is uiteindelijk verhuisd naar de bibliotheek van het seminarie van Warmond. Waar het nu is, is onbekend. Een (flink) deel van de Warmondse boeken is uiteindelijk in de universiteitsbibliotheek van Maastricht terecht gekomen en zijn daar te herkennen aan het signatuur: MU Wa abc, waarbij Wa staat voor Warmond. De twee exemplaren van dit boek in die bibliotheek hebben echter heel andere signaturen. Het Stompwijkse exemplaar lijkt dus zoekgeraakt. Misschien staat het nu op een boekenplank van een particulier met een bijzondere voorliefde voor appels en peren? Wie weet?

Deze tekst is eerder gepubliceerd in de Nieuwsbrief van de Stichting Oud Stompwijk.